Nad jeziorami polskich Tatr [antikvár]

Ani i Jurkoxvi Va poludniowym obrzezu Polski ziclonc morze karpackich wyniesien, rozfalowane wzgo-rzami lasów i pól, podplywa lagodnie pod skainc stopy Tatr. Dlugi bieg epok geologicznych ksztaltowaJ w granitach i wapicniach, wypiçtrzonycli ku chmurom nicksztaltnii mas^, ich zadziwiaji\ce formy. Lodowce olbrzymini ciçzarcni swych cielsk wyilobily wnçki dolin, ktore napelnily siç wod^ z topniejiicych snicgów i lodów tworz^c peine uroku jcziora i sta-wy*. Lodowe czola, spychaj^c zwaly glazistych rumowisk, usypywaiy z nich szczelnc moreny, rygliij^ce odplywanic vvód. Woda krzepn^ca mrozcm odlupywala w spçkaniach scian ka- niacc S1Ç krystaiicznymi poblyskami, gasly zasnuwane dclikatni\ przçdzi^ zóhozielonych mchów. Uparcic rozprzestrzeniala siç na niezyczliwym podlozu zicleií. Powoli, korzystaj^c zc szlaków picrwszych rosliii, krzewiia siç na skalnych spiçtrzeniach kosodrzcwina. 2 cza-scm ona, sypic^c próchnem starosci, przygotowala drogç ziolom przcroznym, krzcwom i drze-wom — przybyszom z nizszycb regionow. Iviedy wsrod skalnych dzicd/in bujniala roslinnosc i, zwabiona spokojcm bytowania, mno-zyla siç zwierzyna, z potrzebami codzienncgo dnia wszcdî tutaj czlowiek. W skalistych dziedzinach Tatr polyskuj?i jcziora i stawy tatrzanskic jak gwozdzic z ccnnych kruszcow w zbójnickim pasic, jak szlachctne kamicnic z góralskich legcnd i bajaii Przc-wnina czçsc joziorTiczE^cych w polskich Tatracli, znajduje siç na wysokosci ckI !579 do 1787 m npm., tylko dwa niewiclkie stawy przckroczyly 1850 m npm. i przcz wiçkszq czçsc roku pokryte s^ lodeni. W zaleznosci od polozcnia pokrywa lodowa utrzymuje siç na nich od 178 do 298 dni w cii^gu roku. Urzekaj^ce malowniczoki^ polozcnia, wzniecaj^ce Içk cicmn^ glçbi^ wód, odbijajficc lu-streni powicrzchni obloki, ulotne migotanie skrzydclck zabl^kanych motyli, spl<|tania pio-runowych blysków w czasie burz górskich — zcspolily w sobie jcziora tatrzanskic elementy ruchu i bezwladu, oprawione w nieogarnione mysl^ trwanic granitów Icli ludowe miana nosz^ piçtno prostoty. Nie wymyslano poctyckich okrc.sicn, nadawano ta-kie imiona, które scisie oddaj^ najbardzicj charaktcrystyczne ccchy wygh^du. koloru wo-^y^ j^j gÎçbi albo miejsca, gdzic siç znajduj^.Tak wiçc jcziora czy stawy niicnii^ce siç zie-leni^ otrzymaly nazwç Ziclonych. Przerazaj^cc czarnymi, odpychajLic\mi glçbianii — zostaly Czarnymi. Te zas, których powicrzchnic dtuginii plaszczyznami ulozyly siç wsród skai — to Dlugie. Zadni Staw, to taki, który Iczy poza innymi, jako ostatni w którcjs z dolin. Zaledwie kilka nosi odmienne nazwy. NTl'przyklad Morskie Oko — to nazwa przylc-gaj^ca obrazowo do uroczego polozcnia, nie ma jednak zwi^zku z ludowyni nazcwnictwcm. Krajobrazy dolin jeziornych oprawione sylwetkami znakomitych szczytów tatrzanskich, z przydatkicm bogatej historii wcjscia czlowieka w skalny swiat i jego dzialaiiia, stanowi ciekawy przyczynek do wspólzycia istoty ludzkicj z dzik^ przyrodi^ gorsk^.